Is bommoeder juist? De m in bom ('bewust ongehuwde moeder') betekent toch al 'moeder'?

 

Er is geen enkel bezwaar tegen het woord bommoeder. Hoewel de m in bom inderdaad 'moeder' betekent en er voluit dus iets als 'bewust-ongehuwde-moeder-moeder' staat, is bommoeder een heel gewoon Nederlands woord. De meeste mensen zullen zeggen 'Zij is een bommoeder' en niet 'Zij is een bom.'

Er zijn meer samenstellingen met afkortingen waarin een element meer dan één keer voorkomt: apk-keuring, ISBN-nummer en ADSL-lijn bijvoorbeeld. Apk betekent 'algemene periodieke keuring', ADSL 'asymmetric digital subscriber line' en ISBN 'International Standard Book Number'. Maar er zijn maar weinig mensen die het hebben over 'de ap-keuring van de auto' of 'de ADS-lijn'. ISB-nummer komt in vaktaal (bij uitgeverijen e.d.) wel voor, maar daarbuiten is ISBN-nummer heel gewoon.

De gedachte aan de letterlijke betekenis raakt bij dit soort afkortingen wat op de achtergrond: de afkorting wordt een begrip op zichzelf. Apk-keuring kan dan ook het best gezien worden als 'keuring in het kader van het verschijnsel apk', ADSL-lijn als 'een lijn volgens het principe van ADSL' en ISBN-nummer als 'nummer volgens de ISBN-richtlijn'.

Andere voorbeelden:

  • ABS-systeem (ABS = 'antiblokkeersysteem')
  • AEX-index (AEX = 'Amsterdam Exchanges Index')
  • apk-keuring (apk = 'algemene periodieke keuring')
  • bammoeder (bam = 'bewust alleenstaande moeder')
  • bsn-nummer (bsn = 'burgerservicenummer')
  • gps-systeem (gps = 'global positioning system')
  • hbo-onderwijs (hbo = 'hoger beroepsonderwijs')
  • hiv-virus of hivvirus (hiv = 'human immunodeficiency virus')
  • IBAN-nummer (IBAN = 'international bank account number')
  • IP-protocol (IP = 'internetprotocol')
  • lcd-scherm (lcd = 'liquid crystal display')
  • mkb-bedrijf (mkb = 'midden- en kleinbedrijf')
  • NIPT-test (NIPT = 'niet-invasieve prenatale test')
  • PEPT-therapie (PEPT = 'pain exposure physical therapy')
  • pincode (pin = 'persoonlijk identificatienummer')
  • PMS-syndroom (PMS = 'premenstrueel syndroom')
  • pukcode (puk = 'personal unblocking key-code')
  • tl-buis (tl = 'tube luminescent')