Is in de volgende zin het enkelvoud of meervoud correct: 'Zowel de film als het boek is / zijn goed'?

 

Beide vormen zijn juist: 'Zowel de film als het boek is goed' en 'Zowel de film als het boek zijn goed.'

In zinnen waarin het onderwerp bestaat uit twee enkelvoudige dingen of mensen die aan elkaar worden gekoppeld met zowel ... als ..., wordt van oudsher op papier de voorkeur gegeven aan een enkelvoudige persoonsvorm: 'Zowel de film als het boek is goed.' Meer voorbeelden:

  • Zowel de prins als de prinses hield een toespraak.
  • Zowel Sander als Lisa woont in De Bilt.
  • Zowel de Volkskrant als Trouw bracht het nieuws op de voorpagina.

Toch is de constructie met een meervoudige persoonsvorm vaak ook mogelijk: 'Zowel de film als het boek zijn goed'. Er ligt dan minder nadruk op de afzonderlijke zaken; het gaat om de genoemde dingen samen. Zeker in gesproken taal komt het meervoud veel voor: 'Zowel de prins als de prinses hielden een toespraak', 'Zowel de Volkskrant als Trouw brachten het nieuws op de voorpagina.'

Als een van de delen meervoudig is, of als beide delen meervoudig zijn, is alleen een meervoudige persoonsvorm juist:

  • Zowel de prinsen als de prinses bleken erg belangstellend te zijn.
  • Zowel het boek als de films waren een groot succes.
  • Zowel mijn ouders als mijn broers wonen in Coevorden.

Het meervoud wordt ook gebruikt als er sprake is van twee enkelvoudige onderwerpen die elk een verschillende persoonsvorm vereisen:

  • Zowel mijn broer als ik zijn (niet: is/ben) in Utrecht geboren.
  • Zowel jij als hij hebben (niet: hebt/heeft) het heel goed gedaan.
  • Zowel zij als ik vinden (niet: vindt/vind) het juist een erg mooie film.