Als je duidelijk, aansprekend, bondig en ‘fris’ wilt schrijven, welke woorden en woordcombinaties kun je dan beter vermijden?

Wie eenvoudig en duidelijk wil schrijven, let op zijn woordkeuze. Door te kiezen voor woorden en formuleringen die in het ‘gewone’ dagelijkse taalgebruik vaak voorkomen, maak je je tekst duidelijker en aansprekender. Hieronder staat een lijst met woorden die ouderwets, formeel of omslachtig kunnen overkomen. Ernaast staan alternatieven die korter en vaak ook begrijpelijker zijn.

Er staat ook jargon in de lijst. Het hangt van de lezer van een tekst af of dat vervangen moet worden. Voor vakgenoten onder elkaar is jargon juist handig. ‘Gewone mensen’ zullen er echter weinig van snappen.

Let op: niet elk alternatief in deze lijst is in elke context zomaar te gebruiken. Houd er ook rekening meer dat een andere woordkeuze vaak betekent dat je de zin anders moet opbouwen.

Ouderwets of formeel

Moderner alternatief

aandachtiggoed
aan de hand vanmet, door
aangaandeover
aangezienomdat
aanmerkelijkgroot, belangrijk, vrij sterk
aanpassingen realiserenaanpassen, veranderen
aanstondsdadelijk, gauw, binnenkort
aansturenleiding geven, sturen
aan te gane (overeenkomsten)te sluiten (overeenkomsten)
aantrekken (personeel)mensen in dienst nemen
aanvangbegin, start
aanvang nemen, een -beginnen, van start gaan, starten
aanvangenbeginnen, starten
aanvankelijkeerst, eerder, in het begin
aanvliegenbenaderen, aanpakken
aanwendengebruiken
abusievelijkper ongeluk, door een vergissing, door een fout
accenten verleggenop andere dingen letten, stoppen met, nadruk leggen op iets anders
acceptatiegoedkeuring
accommodatiegebouw, locatie
accordereninstemmen met
achtenvinden, van mening zijn
achttal, een -acht
activiteiten voortzettendoorgaan met, blijven werken aan
actualiserenaanpassen, moderniseren
acuutdirect, onmiddellijk
ad (een bedrag ad € 50,-)van (een bedrag van € 50,-)
additioneeltoegevoegd, aanvullend, extra
adequaatpassend, juist, goed
adhesieinstemming, steun
adhesie betuigeninstemmen, steunen, laten merken dat je het ermee eens bent
ad hocdirect, plaatselijk, tijdelijk
adstruerenverduidelijken, toelichten, bewijzen
advies uitbrengenadviseren, de raad geven om
afdoeningafhandeling, afsluiting
affirmatiefbevestigend
afgezien vanbehalve ..., ... niet meegerekend, als je niet let op ..., zonder ... mee te tellen
afrondenafmaken, beëindigen
aftikkencontroleren, beëindigen
afvloeienverminderen
aldaardaar, op die plaats
aldraalgauw, binnenkort, zo snel als
al dan nietof, wel of niet
alduszo, op die manier
alhoewelhoewel, maar
allocerentoewijzen
alomoveral
alsdandan, in dat geval, op dat moment
alsmedeen (ook), net als
alsooknet als, en (ook), of (ook)
alstoendestijds, in die tijd, toen
alvorensvoordat
alwaarwaar
ambivalentdubbel, twijfel
anderszinsop een andere manier, anders
anderzijdsaan de andere kant
animobelangstelling
annonceaankondiging
anticiperenverwachten, vooruitlopen op
appellantpartij die in hoger beroep gaat, iemand die laat weten het er niet mee een te zijn
appellerenin hoger beroep gaan, protesteren
appelleren aaneen beroep doen op, aanspreken
appreciatiewaardering
a priorivooraf, van tevoren
autonoomzelfstandig, onafhankelijk
beduidendnogal, aanzienlijk
behagenin de smaak vallen, prettig vinden
behelzengaan over, bevatten, inhouden
behoefte bestaat aan... is nodig, ... is gevraagd
behoevenmoeten, hoeven, nodig hebben, nodig zijn, willen
behorenmoeten, horen
behoudensbehalve, met uitzondering van, met behoud van, onder voorbehoud van
behoudens indientenzij, behalve als
behoudens in het geval dattenzij, behalve als
behoudens voor zovertenzij, behalve als
bekomenkrijgen
belanghebbendebetrokken persoon, betrokkene
beleidsimpulsgoed plan, extra aandacht geven aan ...
beleidsintensiveringenmeer geld (uit)geven aan
benchmarkingprestaties vergelijken
benevensbehalve, naast, en ook, net als, evenals, met daarbij
beogenbedoelen
bepaaldeen, een zeker, dit, dat
het bepaaldewat hier staat
berichtenlaten weten
berispenop z'n kop geven, zeggen dat iemand iets verkeerd heeft aangepakt
berouwspijt
bescheidenpapieren, documenten
beslag krijgengebeuren, uitvoeren
bestendigenvoortzetten, vasthouden
bestrijken(deze stukken) gaan over, (deze periode) duurt van ... tot ... 
betreffendeover
betreftover, onderwerp
betrekking hebben opgaan over
betuigenverklaren, zeggen dat ...
bewerkstelligenzorgen voor, doen
bezienbekijken
bezigendoen, aan iets werken, gebruiken
bezoldigdbetaald
bij briefschriftelijk, in de/een brief, met de brief van 
bij dezenhierbij
bijdrage leverenmeewerken, betalen
bij gelegenheidbij, voor, af en toe, soms
bij gevalsoms, toevallig, als
bijgevolgdus, daarom, door
bij ontstentenis vanbij afwezigheid van, als x er niet is, als x niet het geval is
bij schrijven van 1 maartdoor/in een brief van 1 maart
bij wijze vanals, op die manier
bilateraalvan twee kanten
binnen de gemeentelijke organisatiebij de gemeente
binnen het raam van onze voorwaardenbinnen onze werkwijze, wij eisen
black spotonveilige verkeersplek
blijkensgezien, zoals blijkt uit ...
borgenvasthouden aan, zorgen dat iets (goeds) blijft bestaan/voortgezet wordt
bovengenoemdedeze, dit
bovenstaanddeze, dit, wat hierboven staat
branding (Eng.)reclame maken voor, als een merk / vaste (goede) eigenschap presenteren
brandstofverkooppunttankstation
c.q.meestal te vervangen door 'en' of 'of'
capaciteitvermogen
casu quo (c.q.)meestal te vervangen door 'en' of 'of'
categoriesoort, rubriek
cie.commissie
circaongeveer
citymarketingstadspromotie
clausulebepaling, regel, voorbehoud
clusterensamenvoegen
cohesiesamenhang, binding
compatibeluitwisselbaar, verenigbaar
compensatievergoeding, schade goedmaken
complexmoeilijk, ingewikkeld; gebouw
complicereningewikkeld maken, moeilijk maken
conceptontwerp, schets, opzet, plan
concipiërenontwerpen, schetsen; zwanger worden
concreetpraktisch, duidelijk
conditievoorwaarde
configuratiesamenstelling
conflicterenbotsen, strijden
conflictsituatieruzie, conflict
conformin overeenstemming met, zoals, volgens
congruentovereenstemmend
consensusovereenstemming
consequentzoals je je had voorgenomen, zoals was afgesproken, onverstoorbaar en recht-door-zee
consistentlogisch, samenhangend
consolidatiehet vasthouden, het vastleggen van iets goeds, het bewaren van ...
constaterenzien, vaststellen
constellatiesamenstelling, stand van zaken
constituereninstellen, vormen (van een commissie, werkgroep)
constructiefopbouwend, bruikbaar, nuttig
consultatiefadvies vragend
consulterenadvies vragen, hulp zoeken
continuerendoorgaan, volhouden
convenantovereenkomst, afspraak met
coördinerenonderdelen op elkaar afstemmen, de samenwerking regelen
courantgangbaar, gebruikelijk
creërenmaken
criteriumnorm, richtlijn, eis
cruciaalnoodzakelijk, belangrijk
cum suis (c.s.)met anderen, met partners
cumulatieftoenemend, oplopend
curieusvreemd, merkwaardig
daaraangezien, omdat
daarenbovenbovendien, behalve dat, daarbij, verder
dagtekeningdatum (van een brief)
dan welof
danignogal, zeer
dankzeggenbedanken
dat wil zeggen (d.w.z.)dus
decentraalniet centraal, niet vanuit één kantoor/gebouw/...
de datovan (datum)
deductiefafgeleid, afleidend, tot de conclusie komend
de factoin feite
degeendegene
de handen ineenslaansamenwerken
delegereneen ander laten doen, een taak neerleggen bij; aan een ander geven (geld, een recht) 
de mening toegedaan zijnvinden, denken
dervan de
dereguleringregels afschaffen, versimpelen
derhalvedaarom, om die reden, dan ook, dus
derogatievertraging, uitstel
dervenmislopen, verliezen
dervingverlies
desalniettemintoch, maar
desbetreffendover, de ... waarom het gaat, dit
desideratawensen
desideratumwens
desgevraagdtoen we daarnaar vroegen (vaak overbodig)
desniettegenstaandeechter, maar, toch, hoewel
desondankstoch
destijdstoen
deswegedaarom
dezer dagende afgelopen tijd, deze week/maand, nu, binnenkort
dezerzijdsvan mijn/onze kant, ik heb, wij hebben
dictabeslissingen
dictumbeslissing
dienaangaandehierover, daarover, wat dat betreft
dienen temoeten
dienovereenkomstig(net) zo
dientengevolgedaardoor
differentiërenonderscheiden, verschillen, verschil maken
discontinuonderbroken, niet aan één stuk door
diskwalificatieafkeuring
discrepantieverschil, tegenstrijdigheid, afwijking, iets wat niet logisch is
distribuerenverspreiden, versturen, verdelen
dit schrijvendeze brief
diversiteitverschillend, ongelijkheid, allerlei ...
dochmaar
doen toekomentoesturen, opsturen, sturen
dogmatischstreng, rechtlijnig
door middel vandoor, met
doorgang vindendoorgaan, plaatsvinden
doorontwikkelenverder ontwikkelen
doorpakkendoorgaan, volhouden, niet stoppen
draagvlaksteun
dralentreuzelen, afwachten
drietaldrie
dusdanigzo
echtermaar, toch
edochmaar, toch
educatiefleerzaam
een aantalenkele, of: precies aantal noemen
een dezer dagenbinnenkort
een en anderdeze, dit alles
een klein aantalenkele, of: precies getal noemen
eerder genoemdedeze, dit
eerst danpas dan
effectuerenuitvoeren, doen
eldersergens anders
eliminerenuitschakelen, verwijderen
elkeeniedereen
enerzijdsaan de ene kant, als je het zo bekijkt
enigeeen paar, enkele
enkelalleen (maar)
entamerenbeginnen, in gang zetten
epistelbrief
equivalentgelijkwaardig, gelijk
ergodus
ertoe strekkenertoe dienen
...ervaring(vermijden)
escalerenerger worden; hogerop zoeken, hogerop brengen
essentieelonmisbaar, nodig, noodzakelijk
evaluatiebespreking, beoordeling
evaluerenbespreken, beoordelen, achteraf bespreken om ervan te leren
evenminook niet
evenwelmaar ..., toch
evenzeerook, net zo ...
evenzoook, net zo, op dezelfde manier
evidentduidelijk, meteen duidelijk
ex. (artikel)volgens, op grond van (artikel)
exceptioneeluitzonderlijk
excerpereneen samenvatting maken
excessiefoverdreven, veel te veel/hoog
ex nuncmeteen, van nu af aan, direct
exorbitantbuitensporig
expiratieafloop, beëindiging, einde (van een termijn)
expirerenverlopen, vervallen, aflopen, eindigen
explicatieuitleg, verklaring
explicerenverklaren, uitleggen, duidelijk maken
explicietuitdrukkelijk, nadrukkelijk
exploitatiebenutting (bv. door een bedrijf van een terrein); misbruik
exploiterenwinstgevend maken, benutten om een bedrijf te voeren; misbruik maken van
exploratiehet onderzoeken, het doorzoeken
explorerenonderzoeken, opsporen
explosiefplotseling enorm groeiend/toenemend
exponentieelenorm sterk, enorm krachtig
exposéoverzicht, toelichting, presentatie
extensiveringuitbreiding
extenso, in -in zijn geheel, helemaal
extramuraalbuiten de muren van, in de wijk, bij de mensen thuis
extreembuitengewoon, zeer ongewoon, in heel hoge mate
extremis, in -op het allerlaatste moment
extrinsiekniet tot de kern behorend, aan de buitenkant, uiterlijk
exuberantoverdadig, overdreven
faciliterenondersteunen, mogelijk maken
fasegewijsin delen, in stappen
fiattoestemming, goedkeuring
fiatterengoedkeuren, bekrachtigen
finetunenverbeteren
finetuningregeling van details, precieze afstemming
flankerenddaarnaast, extra, bijbehorend
flankerend beleidbeleid dat helpt om een maatregel/wet goed te kunnen uitvoeren
fluctuerentelkens op- en neergaan, schommelen
fortiori, a -sterker nog, met nog meer reden; al helemaal
fraaimooi, goed
fundamentbasis, grondslag
fundamenteelde basis betreffend, diepgaand
funderenbaseren
fungerendienst doen als, optreden als
gaarnegraag
garant staan voorbeloven
geaccordeerdgoedgekeurd
geagendeerdop de agenda gezet, als agendapunt opgenomen
gecompliceerdingewikkeld
gecoördineerdafgestemd, in goede samenwerking
geenszinsniet, zeker niet
gefaseerdin delen, in stappen
gegrond opgebaseerd op
geïntegreerde aanpakaanpak als één geheel, algemene aanpak
geïnvolveerdbetrokken
gekant zijn tegentegen iets zijn, bezwaren hebben tegen
gelegenheid, niet in de - zijnniet kunnen
gelet opmet het oog op, omdat, doordat
gelieve(n)wilt u
gelijkluidendgelijk, hetzelfde
gelijktijdigtegelijk
gelukkenlukken
gemeentelijke verordening(document met) regels van de gemeente
gemeenzaaminformeel, alledaags
gemotiveerdwaarbij redenen worden/zijn gegeven, met een goede uitleg 
genererenmaken, ontwikkelen, ervoor zorgen dat iets er komt
genoegzaamvoldoende, algemeen; krachtig
gerakenraken
gerealiseerdgemaakt, gebouwd, besloten, afgesproken, enz.
gereedklaar, af
gerevitaliseerdopgeknapt, weer tot leven gebracht
geschieden

gebeuren

(of probeer het te schrappen: niet 'de besluitvorming geschiedt' maar 'we besluiten') 

geschilruzie, conflict
gestructureerdsystematisch opgebouwd, met een goede opbouw, in fasen verdeeld 
gewag maken vanmelden, bekendmaken
gezien daarom, met het oog op
gezien het feit datomdat
gremium, gremiaoverleg(gen), vergadering(en), groep/vergadering van beleidsmedewerkers
grootstedelijkin/van grote steden
hangende het besluitzolang nog niets is besloten
hedennu, vandaag
hedenmiddagvanmiddag, eerder/later op deze middag
hedenochtendvanochtend, eerder/later op deze ochtend
heden ten dagevandaag, vandaag de dag, tegenwoordig
heroriëntatieopnieuw bekijken
heroriënterenopnieuw de juiste richting bepalen
heroverwegennog een keer over iets nadenken
hetgeenwat, dat wat
het is gebodenhet moet, het is nodig
het kan niet worden tegengesproken dathet is zo dat, het is waar dat
het ligt geenszins in de bedoeling dat ...... hoeft niet, ik bedoel niet
het moge duidelijk zijnhet is duidelijk, u weet
het valt te proberenwe kunnen het proberen, u kunt het proberen, het is mogelijk
het ware te wensen datwe hopen ..., het zou beter zijn als
hetwelkdat, dat wat
hiërarchierangorde
hiernavolgendevolgende
hieromtrenthierover
hieronder ressorteerthieronder valt
hier te landein ons land
hiertoehiervoor, om dit te doen, met dit doel
hoewelmaar toch
hogergenoemdehiervoor genoemde
hoofde, uit dien -om die reden, daarom, wat hieruit voortvloeit
hoofdlijnende belangrijkste punten
hoofdzakelijkvooral
hoogachtendmet vriendelijke groet (= minder formeel)
horizontaal werkverbandsamenwerken op één niveau
houdendemet
immerstoch, ook, namelijk
impactinvloed, effect
implementatieuitvoering, invoering, toepassing
implementereninvoeren, uitvoeren, ervoor zorgen dat iets wordt toegepast
implicatiegevolg
implicereninhouden, betekenen
in aanmerking nemenrekening houden met
in beginselin de eerste plaats, eigenlijk, liever
in casuin dit geval, in uw geval, in het geval dat
incidentgebeurtenis, vervelende gebeurtenis
in concretodus, in werkelijkheid, in een bepaald geval, met duidelijke voorbeelden
incongruentverschillend, ongelijk
inconsequentafwijkend, niet volgens afspraak
incourantongewoon
in de betekenis vanzo, zoals
in de buurt vanongeveer
in de gelegenheid zijnkunnen
in de nabije toekomstbinnenkort, snel
in de nabijheid vanvlakbij, in de buurt van
in de omstandigheid verkerenzijn, hebben
in de trant vanzo, zoals
in dezenhierin, wat dit betreft
in de week leggenvoorbereiden, alvast beginnen, voorstellen
in de zin vanzo, zoals
indicatieaanwijzing
indienals, wanneer
in dier voegezo, op die manier
in duploin tweevoud
inflatiewaardevermindering van geld, prijsstijging
in gemeen overlegsamen, in overleg met
ingevalals, wanneer
in geval vanbij, als
ingevolgedoor, op grond van, naar aanleiding van, als gevolg van
in goede ordegoed
in het huidige tijdsgewrichtnu, in de tijd waarin we nu leven
in het kader vanbinnen, om, op basis
in het licht vandaarom
in het merendeel van de gevallenmeestal, bijna altijd
in het navolgendehierna, hieronder
inhoudelijkover de inhoud, als het om de inhoud gaat (of: schrappen)
initiatiefplan, idee; eerste stap
initieeleerst, om te beginnen, eigenlijk
initiërenbeginnen, in gang zetten
in mindere mateminder
innovatievernieuwing
in overleg tredenoverleggen
in overweging nemennadenken over
in samenwerking met(samen) met
insisterenaandringen op
in situter plekke, meteen
instituereninrichten
institutionaliserenvastleggen, invoeren
integraalvolledig, helemaal
integrereninpassen, aanpassen, bij elkaar brengen
intentiebedoeling, we willen, we proberen
in toenemende matesteeds vaker
in verband metdoor, omdat
insisterenaandringen op
invorderenbetaling eisen
in werking stellenbeginnen, starten
in werking treden... geldt vanaf, beginnen
inwilligentoestaan, toestemming geven, toestemming verlenen aan; zich schikken in of naar, toegeven
inzakeover
irreëelonwerkelijk, niet realistisch
irrelevantniet ter zake doend, zonder betekenis, niet van toepassing
issuebelangrijk onderwerp, het punt waar het om gaat
itemonderwerp, punt
jegenstegenover
jongstleden (jl.)onlangs, (weglaten, exacte datum noemen)
jumelagevriendschapsband tussen steden/dorpen
junctoin verband met
jurisprudentiewat blijkt uit eerdere beslissingen van een rechtbank
justificatieverdediging, rechtvaardiging
kandelabereningrijpend snoeien
kennisnemen vanhoren, lezen
kerntaakbelangrijkste taak
kick-offaftrap, opening, feestelijke start
klankbordenoverleggen, praten
kortsluitensnel afspreken, zorgen dat iedereen weet wat er aan de hand is / wat er moet gebeuren
kortwiekenkleiner maken, beperken
kostenindicatieberekening van de kosten
krachtensop grond van, volgens de wet
kwalificatiebeoordeling
kwalificereneen naam geven aan, het recht hebben iets te doen / ergens aan mee te doen
kwalijkniet goed, slecht
kwalitatiefwat de kwaliteit/waarde betreft, (schrappen)
kwantificerenbepalen, meten, in cijfers vaststellen of uitdrukken
kwantitatiefals het gaat om de hoeveelheid/grootte
kwantiteithoeveelheid, bedrag, grootte
kwartaaleen vierde deel van het jaar, periode van drie maanden
kwestiede zaak waar het om gaat, probleem
kwestieustwijfelachtig
laatstelijkonlangs, op ... (+ datum)
labelennoemen
lakensterk afkeuren
lancerennaar voren brengen, onder de aandacht brengen
landenbegrepen worden, geaccepteerd worden
langjarigjarenlang
larderen metvoorzien van
Lectori Salutem (L.S.)Geachte ..., Beste ...,
legesgeld, kosten
legioheel veel, ontelbaar
legitiemwettelijk, wettig, rechtmatig, terecht, goed
legitimatieverklaring dat iets wettig/echt is, bewijs dat iemand echt degene is die hij zegt dat hij is
legitimerenwettigen, verantwoorden, aantonen dat iets goed is, bewijzen dat iemand echt degene is die hij zegt dat hij is
leidmotief/leitmotivgrondgedachte, basis, uitgangspunt
lering trekken uitwijzer worden van, iets als een wijze les zien/gebruiken
liaisonverbintenis
liberalisatie/liberaliseringhet meer ruimte geven, verruiming
licentievergunning, vergunningsbewijs
lichaamorganisatie, college, overleg
lichtvaardigondoordacht, zonder goed te hebben nagedacht/overlegd
lijntjes leggenverbinden met
litigieustwijfelachtig
locatieplaats, gebouw
managenbesturen, doen, uitvoeren, regelen
mandaattoestemming
manifest wordenduidelijk worden
medeook, onder andere
mededelenlaten weten, vertellen, schrijven
mediohalverwege de maand, half
meenemenonthouden, erbij betrekken
menigeenveel mensen, velen
merendeelsde meeste, de meesten, vooral
met als redenomdat
met als resultaat datzodat
met behulp vanmet, door
met betrekking totover
met de bedoeling datom, daarom
met het oog opom, daarom
met het resultaat datzodat
met namevooral
met redenen omkleedmet een goede uitleg, waarbij precies is/wordt verteld wat de reden is
met referte aanverwijzend naar
met terzijde laten vanzonder
met weglating vanzonder
middelengeld, bedrag
middelsdoor
Mijne herenGeachte heer/mevrouw (aanhef); Dames en heren
mijns inziens (m.i.)volgens mij, ik vind, ik denk
mitsals, op voorwaarde dat
mitsdiendaarom, daardoor
mitsgadersbovendien, en (daarbij/ook), evenals, behalve, (samen) met, naast, net als, verder
mogemag, kan
momenteelnu
monitorenbekijken, bestuderen, in de gaten houden
motiepolitiek voorstel
motie van wantrouwenvragen om het vertrek van
motiverenredenen geven, uitleggen waarom
mutatieswijzigingen
naar aanleiding vanomdat x is gebeurd, na ...
naar behorengoed genoeg
naar (de mensen/partijen/...) toevoor (de mensen/partijen/...)
nadereverdere, uitgebreidere
nadiendaarna, vervolgens, later
nagenoegbijna
navolgendevolgende, hierna beschreven
navrantpijnlijk
negentalnegen
neveneffectonverwacht effect, onverwacht gevolg
nevenstaandehiernaast, hiernaast staande, onderstaande
nevenvermeldehiernaast genoemde
nietigongeldig, onbelangrijk
niettegenstaandedesondanks, hoezeer (ook), hoewel, ondanks
niettemintoch, intussen, desondanks
niet zijndemaar geen
nimmernooit
nochtansechter, toch
noodzakelijknodig
nopen (tot)dwingen (tot), noodzaken (tot), noodzakelijk maken
nopensover, onderwerp
of, en zo ja, op welke wijzeof, en zo ja, hoe; of het zo is, en áls het zo is, hoe ...
officieusniet officieel
ofschoonhoewel, al, toch, maar
oftewelof
ombuigenbezuinigen
ombuigingbezuiniging
om deze redenendaarom
om nietgratis
om reden vanomdat
om te komen totom
omtrentover
omvangrijkgroot
onbezoldigdniet betaald
ondanks het feit dathoewel, (maar) toch
onder curatele stellenlaten controleren, iemand anders aanwijzen om beslissingen te nemen voor iemand
ondergetekendeik, bij mij
onderhavigdeze, die, dit, dat
onder invloed vandoor
onder referte aan ...zoals in ... staat
onderscheidenlijkduidelijk
onder verwijzing naarover
onderwerpelijkdeze, dit
onderwijlintussen
ongeachtof nu wel of niet
ongenoegenklacht, boosheid, ontevredenheid
onjuistverkeerd, fout
onlangskortgeleden, op (datum)
ontbereneraan ontbreken, niet hebben
onthoudenniet geven, niet toekennen
ontplooienontwikkelen, uitvoeren
ontstentenis, bij - vanbij afwezigheid van, als x er niet is, als x niet het geval is
onverlet, dat laat -dat betekent niet, dat verandert niets aan ...
onverwijldonmiddellijk, direct
onzerzijdsvan ons, volgens ons
onzes inziens (o.i.)volgens ons, wij vinden, wij denken
oogmerkdoel
oorzaak ligt in het feit datdit komt door
op basis vandaarom, zo
op deze wijzezo
op een prettige/goede/ slechte/... wijzeprettig/goed/slecht/...
op grond van vanwege
op grond van het voorgaandedaarom
op het gebied vanover, voor
opportuniteitenkansen
opportuungoed om op dit moment te doen, op het juiste moment
op het huidige momentnu
opstartenbeginnen
opteren voorkiezen voor, de voorkeur geven aan
optimaalzo goed mogelijk
optimaliserenverbeteren
op voorhandeerst, vooraf
op welke wijzehoe
over de gehele liniehelemaal
overeenkomstigzo, als, op grond van, volgens
overheadbijkomende kosten
overigensverder, daarnaast (nog)
panelonderzoeksgroep
paraafhandtekening
paraferenhandtekening zetten
participerenmeedoen, deelnemen
partieelgedeeltelijk
peildatumvanaf (datum), sinds (datum)
per abuisper ongeluk
percentprocent
per omgaandemeteen, direct
persisterenvolhouden, vasthouden aan
piketpaaltjes slaangrenzen aangeven, meteen duidelijk maken hoever men wil gaan
pilotproefproject
pogenproberen
portefeuilletaken, takenpakket, beleidsterrein
prealabelvoorafgaand, voordat andere punten aan de orde komen
precedentvoorbeeld, eerder besluit
precedentwerkingeen mogelijk verkeerd voorbeeld gevend
preliminairvoorafgaand, inleidend
preluderen opalvast iets zeggen over iets wat later aan de orde komt
prematuurte vroeg, voor zijn beurt
prevalerenvoor laten gaan
preventief om ... te voorkomen
preventieve maatregelendingen die gedaan worden om iets te voorkomen
primairin de eerste plaats, belangrijkste, eerste
principekeuze, uitgangspunt
principieelvolgens een basisidee; volgens iemands overtuiging, uit de grond van iemands hart
prioriteitvoorrang, iets wat voor moet gaan
prioriteitsstellingvolgorde van belangrijkheid
prioritereniets voorrang geven, je eerst op x richten
proactiefactief, problemen vóór willen zijn
procedéwerkwijze, manier van doen
procedurewerkwijze, manier om iets te aan te pakken
procedureelwat de werkwijze betreft, volgens de afgesproken manier van werken
profilerenkenbaar maken, onderscheiden
prognosevoorspelling
prominentbelangrijk
quaover, rond, als het gaat om
quasischijnbaar, net alsof
quickscansnel onderzoek op hoofdlijnen, nattevingerwerk
quod nonmaar dat is niet zo, dat is niet waar
quotumaandeel
ramenschatten, begroten
ramingschatting, begroting
randvoorwaardeneisen, voorwaarden (waaraan in elk geval moet worden voldaan)
ratioverstand; oorzaak, rede; verhouding tussen
rationeelverstandig, redelijk
reactiefafwachten, te laat, achter de feiten aan
realiserenmaken, bouwen, behalen, bereiken
recentelijkonlangs, kortgeleden, net
recesvakantieperiode
rechtensvolgens het recht, rechtmatig
reclamantdegene die bezwaar maakt, de klager, de eiser
rectificerenverbeteren, rechtzetten
reden daartoe isdit wordt gedaan omdat
reductievermindering, korting
reedsal
referentieverwijzing
refereren aanverwijzen naar
reflecterenergens op reageren
regarderenaangaan
regie nemenleiden
reguliergebruikelijk, gewoon
relationeelin relatie tot, binnen
relevantbelangrijk
reparatiewetgevingwetgeving die ervoor moet zorgen dat een bestaande wet beter werkt
repercussiemaatregel die ertegenin gaat, reactie
replicerenantwoorden
respectievelijken, of
responsantwoord, reactie
restitutieteruggave, terugbetalen, u krijgt ... euro terug
restrictiesbeperkingen, grenzen
resulteren inleiden tot
resumésamenvatting
resumerendsamenvattend
retournerenterugsturen
retourzendenterugsturen
retributiebijdrage
revitaliseringhet opknappen, nieuw leven inblazen
ruchtbaarheid geven aanaandacht geven, bekendmaken
sanctiesmaatregelen, straf, boete
sanctionerengoedkeuren, zeggen dat iets moet doorgaan
schoonhoewel, al
schrijven (het -)de brief
sedertsinds, vanaf
separaatapart, los
seponerenniet vervolgen, er niets mee doen
shared servicessamenwerking, centralisatie; deeltaken die op verschillende afdelingen worden uitgevoerd, allemaal laten uitvoeren door één overkoepelende afdeling
significantopvallend, statistisch verantwoord
slechtsalleen
specifiekvooral, in het bijzonder
speerpuntbelangrijkste onderdeel, punt waar we de meeste aandacht aan geven
spin-offgevolg, bijproduct
stagnatievertraging, stilstand
stagnerenvertraagd raken, tot stilstand komen
stakeholder(s)betrokkene(n), betrokken partij(en)
stellenverklaren, meedelen
stornerenterugstorten
storneringterugboeking
strategieplan, aanpak
stringentstrak, streng
structureeljaarlijks, belangrijk, voldoende
stukje, een - beleid/ vooruitgang/...beleid/vooruitgang/... 
subjectiefpersoonlijk, eigen mening, alleen naar op het eigen gevoel lettend
suboptimaalniet zo goed, minder goed dan verwacht
subsidiabelwat subsidie kan krijgen, wat geld van de overheid kan krijgen
substantieelbelangrijk, flink
summierkort, beperkt
suppletoiraanvullend
tal vanveel
targetdoel
taskforcewerkgroep, projectgroep
te (Breda/Leeuwarden/ Venlo/...)in (Breda/Leeuwarden/Venlo/...)
te allen tijdealtijd
...technisch (beleidstechnisch, enz.)[vermijden]
te dezenhier, hierin, hierbij, in dit geval, in dit opzicht
tegemoet zienverwachten, krijgen
tegen de achtergrond vanomdat, vanwege
telkenmaletelkens
temporiserenuitstellen, vertragen
ten aanzien van (t.a.v.)over
ten behoeve van (t.b.v.)om, voor, bestemd voor, gericht aan
ten bewijze vanals bewijs van, om ... te bewijzen
ten delegedeeltelijk
ten detrimente vanop kosten van
teneindeom
ten gevolge vanals gevolg van, door
ten grondslag liggen aande reden is
ten gunste vanvoor
ten minsteminstens, in elk geval, minimaal
ten principalewat de kern van de zaak betreft, wat de hoofdzaak betreft
ten tijde vantoen, op het moment van, in de tijd van
ten uitvoer brengenuitvoeren, laten uitvoeren
ten volle van bewust, zich er - zijngoed weten, goed begrijpen
tenzijmaar niet als
te onzentbij ons
ter bereiking hiervanom dit te bereiken
ter beschikking hebbenhebben, bezitten
terdegeuiteraard, wel, nauwkeurig
terechtwijzeniemand op de vingers tikken, iemand zeggen dat hij een fout maakt
terechtwijzingtik op de vingers
ter gelegenheid vanbij, omdat
ter hand nemenbeginnen
ter hand stellengeven
ter realisering van dit oogmerkom dit te bereiken
terstondmeteen, direct, onmiddellijk; zo meteen, straks
terugkoppeleninformeren, doorgeven wat besloten/besproken is
terugmeldenmelden (wat besproken is)
ter zakeover
ter zake kundig deskundig, goed in zijn/haar vak
ter zake vanin, als het gaat om, wat ... betreft
ter zittingop/tijdens de zitting
te uwen nameop uw naam
te uwentbij u
tevensbovendien, ook; zowel ... als, samen; op hetzelfde ogenblik
tezamensamen
te zijner tijdooit, in de toekomst, later
thansnu, op dit moment (of: weglaten, bv. in 'als thans bedoeld in artikel 28 ...')
tientaltien
tijdpadplanning
tijdsbestektijd, periode
toekomen, doen -sturen
toentertijdtoen
toetsen aanvergelijken met
topiconderwerp
tot de conclusie komenna (lang) nadenken een beslissing nemen, de conclusie trekken dat
tot taak hebbenmoeten
trachtenproberen
transparantopen, doorzichtig, te controleren
tweetaltwee
u gelievewij vragen u
uit anderen hoofdeom een andere reden
uit het oogpunt vanom
uit hoofde vandoor, op grond van, namens
ultimo (jan/feb/mrt/ ...)eind (jan/feb/mrt/...), op de laatste dag van de maand
universeelalgemeen
urgentdringend, iets wat haast heeft
urgentiehaast, het spoedeisend zijn
usancegebruik
utilitairgericht op praktisch nut
uwenthalvevoor u, wat u betreft
uwentwegevan uw kant, in uw naam
uwerzijdsvan u/door u, van uw kant
vacantvrij
vacaturehoudendwaar een vacature bestaat
validegeldig, krachtig, verantwoord, betrouwbaar
validerengoedkeuren
valorisatiekennis echt gaan benutten, kennis toepassen in de praktijk
vandaardaarom
van de zijde vandoor, van
van gemeentewegedoor de gemeente, door ons
van mening zijnvinden
van oordeel zijnvinden
van plan zijnwillen
van start gaanbeginnen
van tevorenvooraf
vanuit de organisatie[vermijden]
vanwegeomdat
vanwege het feit datomdat
veelalvaak
veelvuldigvaak
verbeterpuntendingen die beter moeten, fouten
vergewissen, zich ervan -zekerheid moeten hebben over, zeker moeten weten dat; ervoor zorgen iets zeker te weten, uitzoeken
verketeleneen cv-ketel vervangen
verkiezen bovenkiezen voor iets anders, iets anders een betere keuze vinden
vermanenop de vingers tikken, de les lezen
vermogenkunnen, in staat zijn; bezit
verordeningregels waaraan men zich moet houden, bindende regeling
verstenenbestraten
verstreken periodeafgelopen tijd
vertaalslaguitwerking voor
vertrouwen opzeggenwegsturen, ontslaan
verwervenkopen, krijgen
verzuimenniet doen wat je zou moeten doen, je niet aan de afspraak houden
viertalvier
vigerengelden
vigerendgeldend, huidig
vijftalvijf
vlieguren makenwerken, aan de gang zijn, ervaring opdoen
voldoenbetalen
volgaarnegraag
volgtijdelijkna elkaar
voorafgaand aaneerder, vooraf
voorafgaandelijkvooraf
vooraleervoordat
vooralsnogvoorlopig, tot nu toe
voorhanden zijnbeschikbaar zijn
voorheenvroeger, eerder
voor het geval datals
voorliggenddeze, dit
voormeldhierboven vermeld
voornemenplan
voornemens zijnvan plan zijn, willen
voornoemdedeze, dit, eerder genoemde
voornoemde werkzaamhedende(ze) eerdergenoemde werkzaamheden, deze werkzaamheden
voorshandsvoorlopig, nu
voortsverder, bovendien, en, ook, verder
voorwaarden scheppenmogelijk maken
voor wat betreftover
vordereneisen
vorenbedoeldedeze, dit
vorenomschrevendeze, dit
vorenoverwogenewat hiervoor uiteen is gezet, de overwegingen die hiervoor vermeld zijn/staan
vorenstaandehiervoor genoemde, deze, dit, voorgaande, vorige
vraagpuntvraag
vrezen voorbang zijn voor
vrijwelbijna
waarborgenzorgen dat iets blijft bestaan, vasthouden
waarnemenzien; tijdelijk de functie hebben van
wederweer
wederomweer, opnieuw
wat betreftover
watergangsloot, gracht
weliswaarnatuurlijk
welke (de brief welke, handelingen welke)die, dat
wellichtmisschien
wensenwillen
werkbaarpraktisch
werkvoorraadachterstand
werkzaam zijnwerken
weshalvedaarom
wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerdheeft u nog vragen, bel dan gerust met (naam, telefoonnummer)
wijzemanier
willens en wetensbewust, toch
woonachtig zijnwonen
woonvoorzieningwoning
wortelopdrukwortels van bomen die de stoep/het wegdek omhoog duwen
xenofobieangst voor buitenlanders, hekel aan buitenlanders, vreemdelingenhaat
xenofoobbang voor buitenlanders, een hekel hebbend aan buitenlanders
yellslagzin, kreet
yupjong persoon met een goede baan 
zelfredzaamheidzich kunnen redden
zestalzes
zeventalzeven
zich beradennadenken over
zich verstaan metoverleggen met
zien opbetrekking hebben op, gaan over
zij, hoe dit ook -in elk geval, wat er verder ook van te zeggen is
zij, wat daarvan -of dit nu werkelijk het geval is/aan de orde is of niet
zijde, van de - vanvan de kant van, van
zijdensvan de kant van, door
zodanigzo
zodoendezo
zonder meerzomaar, gewoon
zonder uitzonderingaltijd, helemaal
zorg dragenervoor zorgen
zorgvuldignetjes, precies, nauwkeurig
zo spoedig mogelijk (z.s.m.)zo snel mogelijk
zulksdit, dat, zoiets
zulks impliceert derhalvedit betekent dus, het gevolg hiervan is dat
zwaktebodiets slechts aanbieden, alleen maar omdat er niets beters is, slecht voorstel