Page 11 - OnzeTaal_sept2021

MUSEUMTIP

Geheimschriften onrafelen met het hele gezin

n het Haagse Huis van het boek is tot en met 10 oktober de ge codeerde boodschappen uit de Tweede Wereldoorlog.
Ifamilie tentoonstelling Geheimschrift te be zoeken, waar jong Ook de geheimschriften uit de Sherlock Holmes-verhalen
en oud in een doolhof versleutelde boodschappen moeten en boeken uit de eigen collectie komen voorbij. En hedendaag-
ontrafelen, en zo en passant veel leren over geheimschriften se ontwerpers als Irma Boom laten verrassende technieken
uit vele tijden en culturen: van de spijkertabletten uit 2000 zien om boodschappen te verbergen.
voor Christus via waaier boodschappen van de elite tot de  www.huisvanhetboek.nl/geheimschrift

Woorden onder de loep CITAAT

• Zwartrijden. Duitse en Belgische vervoermaatschappijen schrappen de term “I am
zwartrijden omdat het stigmatisering in de hand werkt.
• Bikinilijn. Dat de Haagse tramlijn 1 naar het Scheveningse strand deze zomer
omgedoopt werd tot de ‘bikinilijn’, is “niet oké en ouderwets”, twitterde het very good”
Haagse raadslid voor GroenLinks Marielle Vavier: “een vieze oudemannengrap.
Een tramlijn vernoemen naar de schaamstreek van een vrouw.” Ze kreeg van
diverse kanten bijval – en kritiek.
• Drie maal drie is zes. De nabestaanden van Astrid Lindgren maakten bezwaar en van de eerste zinnen die een
tegen de Nederlandse en Duitse vertaling van het Zweedstalige Pippi Lang- Everlamde man op het scherm
kous-lied, waarin Pippi er zo haar eigen rekenmethodes opna houdt. Pippi doet heeft kunnen tonen via een hersen-
in het nieuwe lied ook niet meer “haar eigen zin”, maar zingt nu: “Hier komt implantaat. Een wetenschappelijk
Pippi Langkous, dat is namelijk mijn naam”. Zo blijven de vertalingen dichter team in Californië registreerde enke-
bij het origineel. le weken lang de hersenactiviteit van
• Zigeunermot. In Amerika vergadert het entomologische genootschap ESA deze man terwijl hij steeds woorden
de komende tijd over een nieuwe naam voor de ‘gypsy moth’, omdat gypsy probeerde uit te spreken. Zo wist het
(‘zigeuner’) ook in Amerika een denigrerende term is voor Roma en Sinti. team welke hersenactiviteit bij welk
In Nederland heet het motje ‘plakker’. Daarnaast veranderde in Amerika de woord hoorde, en konden ze daaruit ONZE TAAL 2021 — 9
honkbalploeg Cleveland Indians zijn naam in Cleveland Guardians. een zinnetje distilleren – een pri-
• Astronaut. De 18-jarige Oliver Daemen en zijn reisgenoten op Amazons Blue meur volgens de onderzoekers.
Origin-vlucht kregen na hun ruimtereis niet het felbegeerde astronautenspeldje Voorheen werd hersenactiviteit ook
‘Wings’. De reden: de Amerikaanse luchtvaartorganisatie FAA vindt hen geen wel gebruikt om woorden op een
astronaut. Terecht, zegt ruimtevaartexpert Ronald Klompe tegen de NOS: “Als scherm te projecteren, maar dat
ik als passagier meega in een vliegtuig, maakt me dat ook geen piloot.” gebeurde dan letter voor letter.
11