Page 9 - OnzeTaal_okt2019_HR

#ONZETAAL Praat mee over allerlei kwesties op www.facebook.com/onzetaal, en op Twitter: @onzetaal.

TREK MIJ MAAR VACUÜM
REDACTIE ONZE TAAL

oe zeg je het als je ergens niets - Ik weet van niks, ik kom van Etten kerstboom / in de feestverlichting
H van weet? Als je kennelijk even / Lillo / Kanegem / Bru / Losser. / lek.
iets gemist hebt? Als je geen benul - Ik kom net oet de klaai. - Trek mij maar vacuüm.
hebt? Als iets abracadabra of Chinees - Ik mag in de hoogte vallen als ik
is voor je? Als iets kennelijk van voor De exotische herkomst hoeft trou- het weet.
je tijd is? Of als je juist wilt dóén als- wens niet eens benoemd te worden
of je van niets weet? Daar moeten als je die kunt laten doorklinken in Dan nog enkele andere beeldende
toch allerlei uitdrukkingen voor zijn, een (pseudo)dialect: manieren om van niets te weten:
vroegen we aan onze Facebook-
volgers. - Ik hait Jan en wait naargens - Ik heb een Oost-Indisch
Gelukkig had niet iedereen de wat van. geheugen.
afgelopen jaren onder een steen - Hee weet van niks, hee slöp - Ik ben ziende doof.
geleefd, en wisten veel mensen wel (‘slaapt’) achteran. - Ik ben voor de oorlog de deur
degelijk van toeten en blazen. - Ik zag niks want ik mos pissn. uit gegaan.
Soms kún je er namelijk gewoon- - Ikke-niks-nie-weet-nie / Wtteknie - Hij heeft de melk wel horen
weg niks aan doen dat je weinig weet. / Kwait nait / I know no / Waid ik klotsen, maar hij weet niet waar
Dat kan ’m zitten in je haarkleur: veul. de tepel hangt.
- Ik ontken alles en dat ook.
- Blond geboren en nooit iets En ergens sprint er warempel nog
bijgeleerd. een “onbekende Belgische hardloper En voor wie zich toch de moeite wil
- Een blonde pruik op hebben. Kiptani Gwete” voorbij. getroosten om de gaten in het ge-
Zelfs grof geweld brengt de kennis heugen op te vullen, is er het beken-
Of in je herkomst (denk ook aan de niet terug in het geheugen: de zinnetje uit de bekende tv-quiz
Fawlty Towers-ober Manuel, die wel 2 voor 12: ‘Dat zoeken we even op ...’
verontschuldigend riep dat hij ‘van - Al schiet je me dood.
Barcelona was’): - Schiet mij maar in de hoogste

terpentijn op een originele manier CRY-BULLY omdat de schrijver denkt of geleerd
te verwerken. Hij gebruikt daarbij FRITS KROM - LOCHEM heeft dat je missen niet mag gebruiken
Scheldestad als bijnaam voor Gent. als ontbreken bedoeld is. Hypercorrectie
Dit zou verwarring kunnen opwekken. n de media kom je tegenwoordig af is de taalkundige term daarvoor.
Gent ligt inderdaad op de plaats waar I en toe het woord cry-bully tegen.
de rivieren de Leie en de Schelde Het staat voor een persoon die almaar
samenvloeien, maar de naam Schel- aan het dwarsdrijven, plagen en sarren 8BER EN 9BER
destad wordt in België in de eerste is, en die zich een slachtofferrol aan- RENÉ REIJPERT - BERGEN OP ZOOM
Foto: Wikimedia wordt meestal de Arteveldestad ge- wordt aangesproken. Er bestaat bij I ligt een grafsteen met de teksten:
meet zodra hij of zij op dat gedrag
plaats gebruikt voor Antwerpen. Gent
n de Sint-Martinuskerk in Halsteren
mijn weten nog geen Nederlands
noemd (naar Jacob van Artevelde, een
volksleider uit de veertiende eeuw). equivalent voor, maar jankploert lijkt “stierf 21 8ber 1689” en “stierf 25
me een goede kandidaat. 9ber 1656”. Dus toen kortte men ook
al af zoals wij nu doen in onze
OP BASIS VAN whatsappjes. 
MARLOES BERGMANS - EINDHOVEN MISSEN EN ONTBREKEN
DIANNE HENDRIX - SITTARD
p voedselverpakkingen kom je ge-
O regeld de woordgroep op basis van e laatste jaren hoor ik steeds va- Een “recept
tegen, maar dat betekent blijkbaar niet D ker missen waar ik zelf ontbreken
voor iedereen hetzelfde. Een “vegetari- zou gebruiken, zoals in ‘Er mist een op basis van
sche burger op basis van soja” is voor item in mijn bestelling.’ Dit schijnt in ONZE TAAL 2019 — 10
mij volkomen acceptabel, maar een Nederland vaak voor te komen, maar 4 personen”
“recept op basis van 4 personen” vind in België niet. Mijn verbazing was
ik al veel bedenkelijker. En onlangs las groot toen ik de volgende zin op een vind ik
ik in een folder van de Lidl: “100% Vlaamse nieuwssite zag: “een ver-
circulair geteelde oesterzwammen op dachte (…) die inderdaad een tand bedenkelijk.
basis van koffiedik.” Dat leek me nou bleek te ontbreken”. Hier wordt ont-
helemaal niet lekker! breken gebruikt in plaats van missen, 9