Page 16 - OnzeTaal_okt2019_HR
P. 16

De discussie over
            klimaat, milieu en
            duurzaamheid

            laat duidelijk haar
            sporen na in onze
            taal. We danken
            er veel nieuwe
            woorden aan.



            LAURA VAN EERTEN
            Illustratie: Charlotte Van Hacht




















        Biogondiër, ecorexia,




                               verticaal bos





                                De jongste klimaatwoorden



                    ind juli sneuvelde in de Lage Landen het ene      Een greep uit de opvallendste en meest actuele
                    na het andere warmterecord. Er werden tem-  woorden die te maken hebben met klimaat en ‘groe-
                    peraturen van meer dan veertig graden ge-  ner’ leven.
            E meten, en meteen barstte ook de discussie
            over het klimaat weer in alle hevigheid los. Nadat NOS   Antropoceen  Tijdperk waarin menselijke activiteit
            Journaal-weerman Gerrit Hiemstra de extreme hitte in   van invloed is op de aarde en het klimaat. De term
            direct verband had gebracht met de klimaatverande-  Antropoceen is in 2000 bedacht door de Nederlandse
            ring, kreeg hij op sociale media de wind van voren van   meteoroloog en Nobelprijswinnaar Paul Crutzen, en is
            ‘klimaatontkenners’, die denken dat het zo’n vaart   opgebouwd uit het Griekse anthropos (‘mens’) en het
            niet loopt met de opwarming van de aarde. Hiemstra   achtervoegsel -ceen, dat vaker gebruikt wordt in namen
            werd verdedigd door mensen die misschien wel sym-   van geologische tijdvakken (Eoceen, Pleistoceen). Vol-
            pathiseren met ‘klimaatspijbelaars’ en ‘bosbrossers’   gens Crutzen begint het Antropoceen bij de uitvinding
            (brossen is Belgisch-Nederlands voor ‘spijbelen’): de   van de stoommachine in 1784. Het is niet officieel
            scholieren die begin dit jaar massaal de straat op gin-
                                                             erkend als nieuw geologisch tijdvak, maar wordt be-
      ONZE TAAL 2019  —  10    zeer het klimaat – en meer in het algemeen milieu en   geologische tijdperk.
            gen om aandacht te vragen voor het klimaatprobleem.
                                                             schouwd als een deel van het Holoceen, het huidige
               Ook de discussie van deze zomer liet weer zien hoe-
            duurzaamheid – de laatste tijd ook doorgedrongen is in
                                                             Biogondiër  Iemand die biologische producten koopt
            onze woordenschat. We hebben woorden voor acties
                                                             en daarmee lekkere, bourgondische maaltijden maakt.
                                                             Het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing
            ter verbetering van het milieu (priksafari, zeebezem),
            voor de grootte van het probleem (ecologische voet-
            afdruk), voor de economische kant van de zaak (circu-
                                                             mecampagne, waarin het duidelijk wil maken dat
                                                             biologische voeding en bourgondisch genieten prima
            laire economie, greenwashing) en zeker ook voor wat dit   (VLAM) lanceerde het woord in mei 2019 in een recla-
            allemaal bij ons oproept: landschapspijn, vliegschaamte,   samen kunnen gaan.
    16      maar ook treintrots.
   11   12   13   14   15   16   17   18   19   20   21