Wat is juist: een kabaal vanjewelste of een kabaal van jewelste?

Er zijn drie mogelijkheden: van je welste, van jewelste en vanjewelste. In de online-editie van het Groene Boekje (de officiële spellinglijst) staat bij vanjewelste als opmerking: “Ook de schrijfwijzen van jewelste en van je welste zijn verdedigbaar.” Op Spellingsite.nu staan alle drie de vormen. Wij van Onze Taal schrijven zelf meestal van jewelste. Voor het wel of niet aan elkaar schrijven van dit soort veelvoorkomende combinaties bestaat (gelukkig) geen vaste regel. Soms smelt zo’n combinatie in de loop van de jaren samen tot één woord. Dat is bijvoorbeeld ook gebeurd bij vantevoren, vanwege, vandaar en vanouds.

Waar komt van jewelste vandaan?

Jewelste bestaat uit je, dat hier ‘jouw’ betekent, en de overtreffende trap van wel (‘goed’). De uitdrukking van je welste betekende oorspronkelijk zoveel als ‘behorend tot de ‘beste’ in zijn soort’. In ‘Het is een ... van jewelste’ staat op de puntjes meestal iets wat je als zeer positief óf juist zeer negatief ervaart. Een nummer-1-hit van jewelste is dus een enorme nummer-1-hit en een lawaaioverlast van jewelste wil zeggen dat de overlast ongekend is.

Het bezittelijk voornaamwoord je in jewelste had oorspronkelijk als functie de gesprekspartner(s) bij het onderwerp te betrekken. Met ‘Het was een storm van jewelste’ zeg je dus eigenlijk: ‘wij hebben geen van beiden (of: geen van allen) zo’n storm meegemaakt’. Dit gebruik van je kom je ook tegen in bijvoorbeeld ‘Dit is je reinste willekeur!’ en “Een Hollands meisje, dat is je ware, / Die is nog pittiger, dan onze ouwe klare.”