Print deze pagina

In arren moede / in arremoede, van armoede

Wat is juist: in arre(n)( )moede of van arre(n)( )moede?

In de betekenis 'ten einde raad, bij gebrek aan beter' is in arren moede juist. Daarnaast kun je van armoede of van armoe gebruiken, dat ongeveer hetzelfde betekent. Ten slotte is er in armoede, dat letterlijk 'in een toestand waarin men arm is' betekent. Een paar voorbeelden:

  • In arren moede heb ik toen een brief aan de burgemeester geschreven. (bijgedachte: omdat ik ten einde raad was)
  • Van armoede heb ik de hele avond voor de tv gehangen. (bijgedachte: omdat ik niets beters kon verzinnen)
  • Ze leven al jaren in armoede.

In arren moede betekende oorspronkelijk 'in woede, vertoornd'. Hierin is arren een naamvalsvorm van een oud bijvoeglijk naamwoord ar, 'vertoornd'; moede betekent 'gemoed, stemming'. In arren moede betekent volgens Van Dale (2005) tegenwoordig vooral 'ten einde raad door teleurstelling of verontwaardiging'. In de zin 'In arren moede ging de zieke langs bij een gebedsgenezer' geeft de uitdrukking weer dat eerdere bezoeken aan artsen kennelijk op niets waren uitgelopen.

Het is ook mogelijk om te zeggen 'Van armoede wendde de zieke zich tot een gebedsgenezer.' Armoe(de) (dat gevormd is van arm ('behoeftig') en een oud achtervoegsel) kan volgens Van Dale in de spreektaal 'verdriet' betekenen. Van Dale geeft bij van armoe(de) onder andere de betekenis 'bij gebrek aan een beter alternatief'. 'Van armoede wendde de zieke zich tot een gebedsgenezer' drukt uit dat degene om wie het gaat, kennelijk om wat voor reden dan ook nergens anders terechtkon.

Doordat armoe(de) in de spreektaal weleens als 'arremoe(de)' klinkt, worden de genoemde constructies soms met elkaar verward. Maar in arren moede is dus duidelijk iets anders dan in armoede.

Trefwoorden

terug
voorjaarsbanner

banner ITV

taalkalender