starnakel

Citaat

“In de sjiekere restaurants heb ik altijd nog trek, of ben ik al starnakel na de tweede gang.”
(Bron: Fedja van Huêt: ‘Na de dood van mijn moeder realiseerde ik me dat mijn wortels weg waren’ – Yontie Helders, De Nuk, 28 januari 2026)

Betekenis

compleet dronken; stomdronken

Uitspraak

star-na-kuhl

Woordfeit

Het woord starnakel betekent vaak zelf al ‘stomdronken’, zoals in het citaat hierboven. Maar het komt ook als versterkend bijwoord voor, bijvoorbeeld in starnakel zat, starnakel dronken of – los van de dronkenschapsbetekenis – starnakel gek. Daarin betekent het ‘totaal’, ‘in hoge mate’.

Starnakel is een verbastering van het Duitse sternhagel. Dat komt als versterkend element voor in woorden als sternhagelbesoffen en sternhagelvoll, die ook ‘compleet bezopen, stomdronken’ betekenen. Het Duits kent bijvoorbeeld ook sternvoll: ‘zo dronken (voll) dat je sterretjes (Sterne) ziet’. Sternhagelvoll is daar weer een versterking van: ‘zo dronken dat je een sterrenhagel, een zwerm sterretjes, ziet’. Zie voor uitgebreide informatie dit artikel van Nicoline van der Sijs uit 2023.

Starnakel is zéker niet het enige synoniem van dronken. Daarvan kennen we er in het Nederlands vele honderden. In 2024 besteedden we daar in Onze Taal aandacht aan.