De 50 lastigste dicteewoorden

Moeilijke dicteewoorden

Wat is het allermoeilijkste dicteewoord? Daar kom je nooit uit: er zijn talloze moeilijke en onbekende woorden te vinden in de woordenboeken en spellinglijsten, zoals Elixir d’Anvers en aficionado. Bovendien kan een beetje dicteeschrijver daar ook weer superlastige samenstellingen mee maken, zoals mega-Elixir d’Anversaficionado.

Toch kunnen ook woorden die je in de praktijk wél geregeld tegenkomt, je bij een dictee aan het twijfelen brengen, zoals mariabiscuitje of mond-en-klauwzeer. Het Groot Dictee dat sinds 2018 op de radio wordt uitgezonden, zoekt het meer in die categorie. Ook dán kun je je afvragen: welke huis-tuin-en-keukendicteewoorden zouden de grootste uitdaging vormen?

Quiz

De taaladviseurs van Onze Taal zetten al jaren met enige regelmaat spellingquizjes online – liefst met niet al te obscure woorden. Die testjes zijn vele tienduizenden keren gemaakt. We hebben gekeken welke vijftig ‘gewone’ woorden in al die quizzen in al die jaren het lastigst bleken, en daarmee deze speciale online dicteequiz samengesteld. In het november-decembernummer (2023) van Onze Taal hebben we deze moeilijke woorden in negen dicteezinnen aan de lezers voorgelegd. 

De dicteezinnen in het tijdschrift 

1. Een { F16-piloot / F 16-piloot / F-16-piloot } en een { Costa-Ricaanse / Costa Ricaanse / Costaricaanse } { Adonis / adonis } met { O-benen / o-benen }, die al een tijdje { daten / datten / dateten }, werden met weinig { égards / egards } behandeld bij de { soapoli / soa-poli }.
2. In een { Curaçao’s / Curaçaoos / Curaçaos } { grand hotel / grand hôtel } nuttigden Joyce en { Joyce’ / Joyce / Joyce’s / Joyces } { coäuteur / coauteur / co-auteur } een { tosti’tje / tostitje / tostietje } met { filet americain / filet américain / filé americain / filé américain } en een glas { bordeaux / Bordeaux }.
3. Ze lachten om het { potjeslatijn / potjes-Latijn / Potjeslatijn } van een docent die { super-gemotiveerd / supergemotiveerd / super gemotiveerd } de werking van het { AED-apparaat / aed-apparaat } demonstreerde.
4. Een { oer-Hollandse / Oerhollandse / oerhollandse } { musicienne / musiciënne } zag er niet { tegen op / tegenop* } om te schreeuwen: ‘Wat een { pokkeherrie / pokkenherrie } maken die { 78toerenplaten / 78-toerenplaten / 78 toerenplaten }! { Dóe / Dóé } er iets aan!’
5. Na de { tai-chi-les / taichi-les / tai-chiles / tai chi-les } wilde een { pietje-precies / pietje precies / Pietje-precies / Pietje precies } bij zijn { protegé / protégé } in het { gevlij / gevlei } komen door hem een { sherrietje / sherrytje / sherry’tje } aan te bieden.
6. De vader van het { middenklasse gezin / middenklassegezin / middenklassengezin } schreef { quasiboos / quasi-boos } dat de kans { fiftyfifty / fifty-fifty } was dat de { shetlander / Shetlander } van de kinderboerderij zijn kind zou bijten.
7. De kok { wijdde / wijde / weidde / weide } na het { praktikum / prakticum / practicum } een { A4-tje / A4’tje / A4tje } aan de { paëlla / paella } met { cranberries / cranberry’s } uit de { combi-oven / combioven }, een { opzichzelfstaand / op zichzelf staand / opzichzelf staand } experiment.
8. Als je anderen { bevoogt / bevoogdt / bevoogd } terwijl ze { gelijkop gaan / gelijk op gaan / gelijkopgaan }, { puntenloos / punteloos } eindigen of in de { winning mood / winningmood } zijn, wordt je bericht niet snel { geliket / geliked }.
9. Hoe { behoud / behoudt } je familie een zonnig humeur als { moeder Natuur / Moeder Natuur / moeder natuur } { zometeen / zo meteen } een { buiig / buiïg } weekend { hier naartoe / hier naar toe / hiernaartoe } stuurt?

De oplossing

1. Een F-16-piloot en een Costa Ricaanse adonis met O-benen, die al een tijdje dateten, werden met weinig egards behandeld bij de soapoli.
2. In een Curaçaos grand hôtel nuttigden Joyce en Joyce’ coauteur een tostietje met filet americain en een glas bordeaux.
3. Ze lachten om het potjeslatijn van een docent die supergemotiveerd de werking van het aed-apparaat demonstreerde.
4. Een oer-Hollandse musicienne zag er niet tegen op om te schreeuwen: ‘Wat een pokkenherrie maken die 78 toerenplaten! Dóé er iets aan!’
5. Na de tai-chiles wilde een pietje-precies bij zijn protegé in het gevlij komen door hem een sherry’tje aan te bieden.
6. De vader van het middenklassengezin schreef quasiboos dat de kans fiftyfifty was dat de shetlander van de kinderboerderij zijn kind zou bijten.
7. De kok wijdde na het practicum een A4’tje aan de paella met cranberry’s uit de combioven, een opzichzelfstaand experiment.
8. Als je anderen bevoogdt terwijl ze gelijk op gaan, punteloos eindigen of in de winningmood zijn, wordt je bericht niet snel geliket.
9. Hoe behoudt je familie een zonnig humeur als Moeder Natuur zo meteen een buiig weekend hiernaartoe stuurt?

Hét moeilijkste woord

Welk woord bleek het moeilijkst voor de deelnemers aan de onlinequiz? De winnaar is verrassend: middenklassengezin (in zin 6) bleek het moeilijkste woord te zijn. Kennelijk weten weinig mensen dat hier sinds 1995 een tussen-n officieel verplicht is: ze kozen voor middenklassegezin. In dictees is het traditie de officiële spelling streng aan te houden.