Waarom is het kauwgombal maar krentenbol? Wanneer gebruik je bal en wanneer bol?

De betekenissen van bol en bal liggen dicht bij elkaar; ze zijn zelfs bijna synoniem: allebei betekenen ze 'rond voorwerp'. Bol is oorspronkelijk een variant van bal; bal en bol komen al minstens zeven eeuwen naast elkaar voor.

Er zijn wel gebruiksverschillen. Een bol is meestal groter dan een bal; we zeggen aardbol en niet aardbal. Verder lijkt het erop dat alles wat we met onze handen vormen een bal is: een gehaktbal, een sneeuwbal, een ijsbal, een deegbal en een bal maken van kranten. Ook de bamibal en de bitterbal vallen hieronder. Snoepjes zijn eveneens ballen: kauwgombal, toverbal, zuurbal. Gebak en brood zijn weer bollen: krentenbololiebol, suikerbol, appelbol, berlinerbol, beschuitbol, Bossche bol.

Oogbal en oogbol zijn synoniemen van elkaar.

Kortom: er is geen sprake van volstrekte willekeur bij het gebruik van bol en bal, maar het is niet mogelijk een 'regel' op te stellen waar alle bol- en bal-woorden onder vallen.