Page 4 - OnzeTaal_sept2019_HR
P. 4

Dankzij ondertitels zijn
            tv-programma’s te volgen
            voor doven, slechthorenden

            en mensen die de taal niet
            goed spreken. Maar een
            goede ondertiteling maken
            is zo makkelijk nog niet.



            JORIEN MARCUS
            Foto’s: Bart Versteeg















      “De bevolking drijft





                       naar het noorden”






                       De grootste valkuilen voor ondertitelaars






                      og zo’n anderhalf uur te gaan voor de uit-  redacteur spreekt na wat er op televisie wordt gezegd,
                      zending van Jinek. In de Westergasfabriek    de spraakherkenning vertaalt dit naar geschreven tekst.
                      in Amsterdam neemt de presentatrice de   De tweede redacteur controleert en corrigeert deze tekst.
            N uitzending door met haar redacteuren.          Een derde redacteur zorgt ervoor dat de ondertitels op
            Ze stemt de volgorde van de fragmenten af, bekijkt de   het juiste moment in beeld komen.
            vragen en laat enkele autocueteksten aanpassen.
               35 kilometer verderop maakt Wies Hermans zich in   NATTE GEIT
            het NPO-gebouw op het Media Park in Hilversum samen   Wanneer het voorlopige draaiboek binnenkomt met
            met haar collega’s op voor haar laatste klus van die dag:   daarin onder meer een overzicht van de gasten en de
            de live-ondertiteling van de talkshow voor Teletekst-   presentatieteksten, zet een collega die alvast in het sys-
            pagina 888 (TT888). Via die pagina kunnen onder meer   teem. Slechts een paar minuten voor de uitzending volgt
            doven en slechthorenden ondertiteling opvragen van   de definitieve versie. Hermans ziet dat een van de items
            Nederlandstalige programma’s. Hermans pakt een kop   over crimineel Ridouan Taghi gaat. Ze spreekt zijn naam
            thee, neemt plaats in live-studio 3 en start de spraak-  vast in in haar spraakprofiel. Zo herkent de computer
      ONZE TAAL 2019  —  9  Ieder moment kan het draaiboek van Jinek binnen-   legt Hermans uit. “Dat is afgestemd op jouw manier van
            herkenningssoftware op. De mailbox op een van haar
                                                             zijn naam wanneer zij die straks tijdens de uitzending
                                                             uitspreekt. “Iedere redacteur heeft zijn eigen profiel”,
            drie beeldschermen houdt ze nauwlettend in de gaten.
            komen.
                                                             praten: je intonatie, je uitspraak. Maar hierin kun je ook

                                                             commando’s voor de computer, specifieke woorden of
               Hermans is een van de 33 ondertitelredacteuren van
            de NPO. Samen voorzien ze 99 procent van de Neder-
                                                             namen laden.”
            landstalige programma’s van de NPO van ondertiteling,
                                                               Dat die slimme software ook een keerzijde heeft,
            inclusief de themakanalen. Dat is vier procentpunt
                                                             item ondertiteld met Herman Brusselmans, die nogal
            boven de wettelijke norm. Jinek wordt, net als Pauw, M,     ondervond een collega jaren geleden. Eerst had hij een
            De wereld draait door, Buitenhof en Studio voetbal, live    hoog had opgegeven over zijn vaardigheden op het ge-
    4       ondertiteld door drie redacteuren tegelijkertijd. Eén    bied van de orale seks. Toen diezelfde redacteur later een
   1   2   3   4   5   6   7   8   9