Waar komt niet goed snik zijn vandaan?

 

Als van iemand gezegd wordt dat hij niet goed snik is, wil dat zeggen dat er een steekje los zit, oftewel dat hij niet goed bij zijn hoofd is.

Volgens het Groot Uitdrukkingenwoordenboek van Van Dale (2006) is snik in deze zegswijze vermoedelijk verwant met snugger; het heeft in elk geval niets te maken met snikken ('huilen'). Het Etymologisch Woordenboek van Van Dale (1997) merkt op dat snugger en snik (in niet goed snik) behoren tot een groep woorden die met sn beginnen en de grondbetekenis 'snijdend, scherp' hebben. Niet goed snik zijn komt al voor sinds de achttiende eeuw.

Synoniemen van deze zegswijze zijn niet goed bij z'n hoofd/verstand zijn en niet goed wijs zijn (wijs betekent hier 'bij zijn volle verstand'). Het Woordenboek der Nederlandsche Taal geeft ook niet recht begraasd zijn, wat letterlijk iets betekent als 'niet helemaal goed met gras begroeid zijn'. Goed/recht begraasd werd bijvoorbeeld gezegd van een weiland met mooi gras. Niet goed begraasd kwam vroeger kennelijk ook weleens voor in de figuurlijke betekenis 'niet goed bij zijn hoofd', maar tegenwoordig niet meer.