Waar komt ergens geen jota van snappen vandaan en wat betekent het?

Wie ergens geen jota van snapt, begrijpt er helemaal niets van.

Deze uitdrukking heeft een bijbelse achtergrond. In het evangelie van Matteüs (5:17-18) staat:

Denk niet dat ik gekomen ben om de Wet of de Profeten af te schaffen. Ik ben niet gekomen om ze af te schaffen, maar om ze tot vervulling te brengen. Ik verzeker jullie: zolang de hemel en de aarde bestaan, blijft elke jota, elke tittel in de wet van kracht, totdat alles gebeurd zal zijn.

De tittel is een klein streepje of puntje boven een Hebreeuwse letter (ook wel tagin genoemd) en met de jota wordt hier de kleinste letter van het Hebreeuwse alfabet (de jod) bedoeld. De tittel en de jota zijn dus de allerkleinste Hebreeuwse schriftsymbolen.

Ergens geen jota van snappen is ontstaan als verkorting van ergens geen tittel of jota van snappen of ergens tittel noch jota van snappen. Dat meldt bijvoorbeeld F.A. Stoett in zijn gezaghebbende spreekwoordenboek. Met jota is hier dus niet de Griekse letter i bedoeld. Vroeger werd ook geen tittel weleens in z'n eentje in deze betekenis gebruikt.

Het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT) vermeldt nog meer uitdrukkingen met tittel en jota. Zo betekende tot een tittel 'tot de geringste bijzonderheid toe'. En wie iets tot een jota (toe) kende, kende iets 'tot op de laatste kleinigheid, tot in de geringste bijzonderheid'. Deze uitdrukkingen komen tegenwoordig niet meer voor.