polariserend


Citaat

“Een oud-medewerker van Facebook zei deze maand dat de algoritmes van dit techbedrijf voorrang geven aan extreme en polariserende berichten (...). Sociale media zijn daarmee (...) meer dan alleen een spiegel van de polarisatie die al van zichzelf in samenlevingen bestaat.”
(Bron: Ik pleit niet voor een gecastreerde versie van het debat, maar laten we onze slechtste instincten een beetje in toom houden – Arie Elshout, de Volkskrant, 17 oktober 2021)

Betekenis

spanningen en tegenstellingen tussen personen of groepen vergrotend

Uitspraak

[po-la-rie-zee-ruhnd]

Woordfeit

Polariserend is een vorm (het tegenwoordig deelwoord) van het werkwoord polariseren. Wie polariseert, benadrukt tegenstellingen en meningsverschillen, vergroot ze uit en drijft zo de zaken op de spits. Zo ontstaan er als het ware ‘twee polen’: twee uitersten die lijnrecht tegenover elkaar staan. Als een discussie of debat ‘gepolariseerd’ is, is het bijna onmogelijk om nog een genuanceerd standpunt of middenpositie in te nemen, of om helemaal (nog) geen mening te hebben. Het bijbehorende zelfstandig naamwoord is polarisatie.

Polariseren is een term die uit de natuur- en scheikunde stamt. In die vakgebieden wordt het overigens in verschillende betekenissen gebruikt, onder meer voor de verandering van toestand of van richting onder invloed van een elektrisch of magnetisch veld, of voor het geven van elektrische lading. De zeventiende-eeuwse wetenschapper Huygens hield zich al met het verschijnsel polariseren bezig.

In polariseren is het Latijnse woord polus te vinden: ‘pool’, oftewel het eindpunt van de hemel- of aardas. In het klassiek Grieks was dat polos, dat is afgeleid van het werkwoord pelein of polein voor ‘bewegen, draaien’. De Griekse en Latijnse woorden liggen ook aan de basis van de woorden pool, polair (‘naar tegengestelde kanten gericht’) en polariteit (‘tegenstrijdigheid, het naar tegengestelde kanten gericht zijn’).