nociceptie (de)


Citaat

“Planten reageren wel degelijk op hun omgeving, maar ze hebben volgens mij geen nociceptie. Gevoel vervult volgens mij ook geen functie voor planten.”
(Bron: Kabeljau! – Sanne Bloemink, De Groene Amsterdammer, 18 juli 2018)

Betekenis

vermogen om schadelijke prikkels (zoals pijnprikkels) waar te nemen

Uitspraak

[no-sie-sep-sie]

Woordfeit

Nociceptie is het vermogen van een organisme om (mogelijke) schade aan het lichaam of weefsel via de zintuigen waar te nemen; daarbij gaat het in het bijzonder om de pijn die hierbij optreedt. Een organisme dat over nociceptie beschikt, neemt dus pijn waar. Nociceptie wordt ook wel pijnzin genoemd.

Het woord is gebaseerd op de Latijnse woorden nocere ‘schaden, beschadigen’ en captum, het voltooid deelwoord van capere, dat als hoofdbetekenis ‘nemen’ heeft, maar ook ‘ontvangen’ en ‘ondervinden’ kan betekenen. Het woorddeel -ceptie komt vaker voor in termen die een vorm van (zintuiglijke) waarneming beschrijven; zo betekent perceptie ‘waarneming (in het algemeen)’, proprioceptie ‘waarneming van (de positie van) eigen lichaamsdelen’ en thermoceptie ‘waarneming van temperaturen’.