Eieren voor zijn geld kiezen
Eieren voor zijn geld kiezen betekent dat je (vaak gedwongen) met minder genoegen neemt dan waar je eigenlijk op uit was, omdat dat laatste onbereikbaar bleek. Zo weet je dat je in elk geval íéts krijgt. Bijvoorbeeld: 'Ik wilde eigenlijk een groter beeldscherm, maar toen bleek dat ik daar twee weken op moest wachten, koos ik eieren voor mijn geld en nam ik toch maar dat kleinere scherm.' Met bijvoorbeeld 'Na twaalf nederlagen op rij koos de trainer eieren voor zijn geld en nam hij zelf ontslag' wordt iets bedoeld als 'wachtte de trainer niet af tot hij ontslagen werd'; zelf weggaan is immers eervoller dan ontslag krijgen, en het behouden van zijn baan was toch al onbereikbaar geworden.
Het Groot Uitdrukkingenwoordenboek van Van Dale (2006) vermeldt dat de uitdrukking eieren voor zijn geld kiezen is ontstaan omdat eieren van oudsher als dingen van weinig waarde werden gezien. Als datgene wat je écht wilt hebben (geld) niet bereikbaar of beschikbaar is, dan neem je maar genoegen met iets wat wel bereikbaar of beschikbaar is (eieren). Je kiest dus eieren in plaats van geld. In Friesland was er in de zestiende eeuw zo'n groot gebrek aan geld dat men eieren als betaalmiddel gebruikte; voor 1 stuiver moesten maar liefst 32 eieren worden neergelegd.
F.A. Stoett vermeldt de variant appelen voor zijn geld kiezen; ook appels hadden vroeger weinig waarde. De woorden worden gecombineerd in de uitdrukking voor een appel en een ei ('voor heel weinig, heel goedkoop') en – waarschijnlijk – in het gezegde appeltje-eitje ('een makkie').






